مشخصات پژوهش

صفحه نخست /ارزیابی و پهنه‌بندی پتانسیل ...
عنوان ارزیابی و پهنه‌بندی پتانسیل سیل‌خیزی حوضه‌های آبریز با استفاده از سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی
نوع پژوهش پایان نامه
کلیدواژه‌ها سیل، پهنه‌بندی، سیستم اطلاعات جغرافیایی، سنجش از دور، تحلیل سلسله‌مراتبی، فازی، Google Earth Engine، کردستان
چکیده سیل یکی از مهم‌ترین مخاطرات طبیعی در ایران به شمار می‌رود که هر ساله خسارات جانی و مالی قابل توجهی به همراه دارد. از آن‌جا که وقوع پدیده سیلاب تحت تأثیر عوامل متعددی از جمله شرایط اقلیمی، ویژگی‌های توپوگرافی، پوشش گیاهی و کاربری اراضی می‌باشد، شناسایی عوامل موثر در رخداد سیل از اهمیت زیادی برخوردار است. بنابراین هدف این پژوهش پهنه‌بندی پتانسیل سیل‌خیزی استان کردستان با استفاده از داده‌های سنجش از دور، سامانه اطلاعات جغرافیایی (GIS) و روش تحلیل سلسله‌مراتبی و فازی است. در این پژوهش 9 لایه شامل ارتفاع، شیب، تراکم زهکشی، فاصله از رودخانه، زمین‌شناسی، لندفرم، بارش، پوشش گیاهی و کاربری اراضی با استفاده از بستر Google Earth Engine تهیه شد. سپس لایه‌ها با استفاده از توابع فازی استانداردسازی شده و وزن هر یک از معیارها با بهره‌گیری از روش تحلیل سلسله‌مراتبی تعیین گردید. نتایج وزن‌دهی نشان داد که بارش مهم‌ترین عامل مؤثر در سیل‌خیزی منطقه است و زمین‌شناسی با وزن 03/0کمترین اهمیت را دارد. در ادامه، لایه‌های فازی‌شده و وزن‌دار در محیط GIS و با استفاده از ابزار گاما فازی با یکدیگر تلفیق شدند تا نقشه نهایی پتانسیل سیل‌خیزی استان تهیه شود. نقشه نهایی در چهار کلاس کم‌خطر، خطر متوسط، خطر زیاد و بسیار پرخطر طبقه‌بندی شد. نتایج نشان داد که بیشترین مساحت استان در کلاس خطر متوسط با مساحت 1640241 هکتار قرار دارد در حالی که کمترین مساحت، معادل 4220 هکتار، مربوط به کلاس کم‌خطر است. هم‌چنین بررسی توزیع مکانی خطر سیل نشان داد که نواحی غربی و جنوب‌غربی استان کردستان نسبت به سایر مناطق از پتانسیل سیل‌خیزی بیشتری برخوردار هستند.
پژوهشگران یونس خوشخو (استاد راهنما)، هادی ثانی خانی (استاد راهنما)، مهرآسا پورداد (دانشجو)