عنوان	بررسی مسائل اقتصادی- اجتماعی حوزههای آبخیزداری در حوضه خورخوره
نوع پژوهش	پایان نامه
کلیدواژه‌ها	مسائل اقتصادی و اجتماعی، حوضه‌های آبخیز، حوضه “خورخوره”، شهرستان سقز
چکیده	به طورکلی آبخیزداری به عنوان عملیاتی است که ضمن توجه به مسائل اقتصادی و اجتماعی منطقه، منجر به استفاده صحیح از اراضی حوزه آبخیز طبق برنامه‌های طرح‌ریزی‌شده می‌گردد و شامل مهار فرسایش خاک، تنظیم جریان‌های سیلابی و رسوبگذاری و اصلاح پوشش گیاهی منطقه است. ارزیابی اثرات طرحهای آبخیزداری ابزار اجرایی مهمی برای مدیران و مجریان این‌گونه طرح‌ها محسوب می‌شود زیرا نه تنها پیشرفت طرحها را اندازه‌گیری و تبیین می‌کند بلکه آثار این‌گونه سیاست‌ها و طرح‌ها را بر گروه‌های مختلف به ویژه روستاییان مشخص می‌سازند. بنابراین با توجه به اهمیت موضوع، پژوهش حاضر به بررسی مسائل اقتصادی اجتماعی حوزه‌های آبخیزداری در حوضه “خورخوره” شهرستان سقز پرداخته است. نوع پژوهش با توجه به ماهیت کاربردی و بر اساس روش تحلیلی- پیمایشی بوده است. از پرسشنامه برای گردآوری اطلاعات استفاده گردید. نتایج پژوهش نشان داد پروژه‌های آبخیزداری حوضه “خورخوره” بر مناطق روستایی اطراف خود به لحاظ اقتصادی و اجتماعی تأثیر زیادی نداشته است. مردم در تعیین اهداف پروژه، تعیین محل اجرای پروژه و میزان سطح آن مشارکت فعالی نداشته‌اند. بررسی ضرایب رگرسیون و ضریب همبستگی بین متغیرها نشان داد تأثیر پروژه‌های آبخیزداری بر بازدهی و عملکرد تولیدات دامی، زراعی و باغی، بر وضعیت اقتصادی ساکنین، بر زیرساخت و امکانات منطقه، حل مسائل اجتماعی و کاهش تنش روستائیان و در جلوگیری از سیل ناچیز بوده است. این پروژه‌ها در ایجاد اشتغال در منطقه تأثیرگذار نبوده‌اند. تأثیرگذاری پروژه‌های آبخیزداری شهرستان بر سطح زیر کشت منطقه کمتر از حد متوسط بوده است. ساکنان روستاهای اطراف و تحت تأثیر پروژه‌های آبخیزداری از کیفیت پروژه‌های اجراشده رضایت ندارند و استقبال مناسبی از پروژه‌های آبخیزداری منطقه نداشته‌اند. نتایج نشان داد لازمه موفقیت طرحهای آبخیزداری در منطقه، تطابق آنها با افزایش منطقی تولیدات و ارائه خدمات اقتصادی به آبخیزنشینان و بهره‌برداران از تولیدات آبخیزها به ویژه آب در عرصه‌های پایین‌دست و رفع مسائل اجتماعی توأم با احیاء و توسعه آبخیزها است.
پژوهشگران	کامران چپی (استاد راهنما)، حسن فاتحی (دانشجو)، فرزاد اسکندری (استاد مشاور)