برزان بهرامی کمانگر

ورود آلاینده‌های مختلف به دریاچه‌ها باعث پرغدایی، شکوفایی و رشد بی‌رویه جوامع جلبکی و ایجاد طعم و بوی نامطلوب آب می‌شود. بنابراین مطالعه حاضر با هدف بررسی اثر کپور نقره‌ای (Hypophthalmichthys molitrix) در کنترل جوامع جلبکی سد قشلاق و کاهش طعم و بوی آب شرب شهر سنندج، بصورت فصلی انجام شد. بدین‌منظور ترکیب پلانکتونی و رژیم غذایی ماهی کپور نقره‌ای مورد بررسی قرار گرفت. نمونه‌برداری از آب و ماهی در دو ایستگاه سد انجام شد. سپس در آزمایشگاه ترکیب پلانکتونی محیط، زیست‌سنجی و شاخص‌های تغذیه‌ای و محتویات دستگاه گوارش مورد بررسی قرار گرفت. در بررسی جمعیت پلانکتونی محیط شاخه Bacillariophyta با 70 درصد و شاخه Arthropoda با 54 درصد دارای بیشترین تراکم فیتوپلانکتونی و زئوپلانکتونی مشاهده گردید. براساس نتایج چهار گروه سنی کپور نقره‌ای +3 تا +6 سال با میانگین وزن ماهیان 4 /1130 گرم و میانگین طول کل 482/7 میلی‌متر بود. میانگین شاخص طول نسبی روده و شاخص وضعیت نیز به‌ترتیب 3/4 و 98/0 و شاخص تهی بودن روده صفر بود. نتایج بررسی محتویات دستگاه گوارش کپور نقره‌ای نشان داد که 54 جنس و گونه فیتوپلانکتون و 11 جنس و گونه زئوپلانکتون شناسایی شد که این میزان در محیط شامل 37 جنس و گونه فیتوپلانکتون و 16 جنس و گونه زئوپلانکتون شناسایی بود. در دستگاه گوارش شاخه‌ Bacillariophyta با 54 درصد و Chrysophyta با 43/8 درصد و از زئوپلانکتون‌ها شاخه‌های Rotifera و Ciliophora به‌ترتیب با 59 و 40 درصد دارای بیشترین تراکم زئوپلانکتونی بودند. در رژیم غذایی ماهیان هر دو ایستگاه جنس Dinobryon و Melosira و در بررسی فیتوپلانکتون هر دو ایستگاه دریاچه جنس Melosira دارای بیشترین تراکم بودند. نتایج حاصل از شاخص ایولو نشان داد که شاخه Bacillariophyta با 45% دارای بیشترین فراوانی در رژیم غذایی ماهی کپورنقره‌ای بود. همچنین جنس Melosira در دو ایستگاه با مقدار 100 درصد دارای بیشترین فراوانی در طعمه بود. به‌ترتیب جنس‎‌های Fragillaria، Cyclotella و Dinobryon با 100 درصد در ایستگاه 1 و 94، 88/9 و 88/9 درصد در ایستگاه 2 دارای بیشترین فراوانی بودند. در مجموع بر اساس نتایج مشاهده شده به نظر می‌رسد ماهی فیتوفاگ می‌تواند گونه مناسبی برای کنترل جوامع جلبکی بخصوص در زمان‌های بلوم جلبکی باشد.