سلمان احمدی

مطالعه رسوبات معلق موجود در رودخانه‌ها، یکی از مسائل مورد توجه محققان در زمینه‌های زیست‌محیطی، مهندسی رودخانه، منابع آب و هیدرولوژی است. این رسوبات که در رودخانه‌ها انتقال می‌یابند، به دو دسته بار معلق و بار بستر تقسیم می‌شوند. بخش زیادی از کل رسوبات رودخانه‌های آبرفتی را بار معلق تشکیل می‌دهد. رسوبات معلق موجود در رودخانه‌ها، باعث ایجاد مشکلاتی در طراحی سازه‌های هیدرولیکی مانند کانال‌ها، دریچه‌ها و توربین سدها می‌شوند. همچنین انتقال رسوب‌گذاری، دارای پیامدهایی مانند ایجاد جزایر رسوبی در رودخانه‌ها و در نتیجه آن، کاهش ظرفیت انتقال جریان‌های سیلابی، کاهش عمر مفید سدها، کاهش ظرفیت ذخیره مخازن و خوردگی تأسیسات سازهای است.یکی از روش‌هایی که اخیراً در علوم مختلف مورد استفاده قرار گرفته و نتایج نسبتاً خوبی به همراه داشته است، به‌کارگیری تصاویر ماهوارهای و سنجش از دور است. در این تحقیق، از داده‌های اندازه‌گیری شده رسوب معلق در دو ایستگاه هیدرومتری خوخوره-سنته و قزل اوزن-نساره در استان کردستان و داده‌های تصحیح شده تصاویر ماهواره لندست-8، لندست-5 و لندست-7 برای پیش‌بینی و مدل‌سازی توسط رگرسیون خطی، منحنی سنجه و برنامه‌نویسی بیان ژن استفاده شد. نتایج تحلیل‌های تک باندهای ماهواره لندست نشان داد که باند قرمز با 507/234RMSE=، عملکرد مناسب‌تری را نسبت به باندهای دیگر از خود نشان داد. همچنین بهترین مدل برای پیش‌بینی غلظت رسوبات معلق، به ترتیب سناریوی چهارم در برنامه‌نویسی بیان ژن با 32/87RMSE= و سناریوی دوم در مدل رگرسیون خطی با 054/271RMSE= بود. همچنین RMSE منحنی سنجه با 028/312RMSE= ضعیف‌ترین عملکرد را در بین مدل‌ها داشت.