هدف اصلی این پژوهش، بررسی اثر استفاده از تفاله انگور در بستر پرورش لاروهای سوسک زرد (Tenebrio molitor) و ارزیابی کارایی لاروهای غنیشده به عنوان جایگزین پودرماهی در تغذیه ماهی کپورمعمولی (Cyprinus carpio) بود. این تحقیق در دو بخش شامل تاثیر افزودن تفاله انگور در پرورش لارو سوسک زرد و ارزیابی استفاده از لاروهای پرورشی در تغذیه ماهی طراحی شد. در آزمایش اول، لاروهای سوسک زرد در سه بستر آزمایشی شامل سبوس گندم (c)، سبوس گندم باضافه 10 درصد تفاله انگور (g10) و سبوس گندم باضافه 25 درصد تفاله انگور (g25) و هر یک در سه تکرار، پرورش داده شدند. پارامترهای اندازهگیریشده شامل شاخصهای رشد، ارزش غذایی (رطوبت، پروتئین، چربی، خاکستر)، محتوای کیتین و ظرفیت آنتیاکسیدانی کل لاروها بود. در آزمایش دوم، تاثیر جایگزینی 70 درصد پودرماهی با پودر لاروهای سوسک زرد پرورش یافته در آزمایش اول، مورد ارزیابی قرار گرفت. تعداد 108 قطعه بچهماهی کپورمعمولی بهمدت 60 روز با چهار جیره آزمایشی شامل: جیره شاهد منفی بدون جایگزینی پودرماهی (C-)، جیره شاهد مثبت با جایگزینی پودرماهی با پودرلارو پرورشی بر بستر بدون تفاله انگور (C+)، جیره آزمایشی با جایگزینی پودرماهی با پودر لارو پرورشی بر بستر حاوی 10 درصد تفاله انگور (G10) و جیره آزمایشی با جایگزینی پودرماهی با پودر لارو پرورشی بر بستر حاوی 25 درصد تفاله انگور (G25) تغذیه شدند. آزمایش با چهار تیمار و سه تکرار انجام شد. شاخصهای رشد و تغذیه، درصد زندهمانی، ترکیبات تقریبی بافت عضله و ظرفیت آنتیاکسیدانی کل در بافت کبد مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج پرورش لاروهای سوسک زرد در سه بستر آزمایشی نشانداد که در پایان هفته ششم، لاروهای پرورشیافته روی بستر حاوی 10 درصد تفاله انگور بهطور معنیدار میانگین وزنی و درصد افزایش وزن بیشتری در مقایسه با گروه شاهد داشتند (05/0< p). از نظر ارزش غذایی، بستر 10 درصد تفاله انگور منجر به تولید لاروهایی با بالاترین محتوای پروتئین شد (05/0< p)، در حالی که بستر 25 درصد کمترین میزان پروتئین را نشان داد. درصد چربی لاروها با افزایش سطح تفاله انگور بهطور معنیداری افزایش یافت. میزان خاکستر در هر دو تیمار 10 و 25 درصد تفاله انگور کمتر از گروه شاهد بود، اما درصد رطوبت تفاوت معنیداری نشان نداد. محتوای کیتین لاروها تحت تأثیر نوع بستر قرار نگرفت (05/0> p). ظرفیت آنتیاکسیدانی کل لاروهای پرورشی بر بستر حاوی 10 درصد تفاله انگور کاهش معنیدار نسبت به لاروهای شاهد و بستر حاوی 25 درصد تفاله انگور نشانداد (05/0< p). نتایج آزمایش دوم نشانداد که میانگین وزن بدن و شاخصهای درصد افزایش وزن، نرخ رشد ویژه و نرخ رشد مطلق در هر دو بازه زمانی (روز 30-1 و روز 60-1) در گروه G10 بهطور معنیدار بیشتر از سایر گروهها بود (05/0< p). طول ماهیان و ضریب چاقی تفاوت معنیداری بین گروهها نشان نداد (05/0< p). ضریب تبدیل غذایی در گروه G10 بهطور معنیداری کمتر و نسبت بازده خوراک و بازده پروتئین بیشتر از سایر گروهها بود. در مقابل، گروه G25 بیشترین ضریب تبدیل غذایی و کمترین نسبت بازده خوراک و بازده پروتئین را نسبت به گروه شاهد نشان داد. ماهیان گروههای G10 و G25 در هر دو بازه زمانی بهطور معنیداری درصد زندهمانی بالاتری نسبت به گروه شاهد داشتند. همچنین بافت عضله ماهیان دریافتکننده جیرههای G10 و G25 بهطور معنیداری درصد پروتئین بالاتر و رطوبت کمتری نسبت به گروه شاهد داشتند. درصد چربی و خاکستر عضله تفاوت معنیداری بین گروهها نشان نداد. ظرفیت آنتیاکسیدانی کل در بافت کبد ماهیان گروههای شاهد مثبت، G10 و G25 بیشتر از گروه شاهد منفی (C-) بود، با این وجود تفاوت معنیدار تنها بین گروههای شاهد مثبت و G25 با شاهد منفی مشاهده شد (05/0< p). نتایج این تحقیق نشانداد که افزودن تفاله انگور در سطح 10 درصد نهتنها بر عملکرد و ارزش غذایی لاروهای سوسک زرد تاثیر مثبت دارد، بلکه استفاده از پودر این لاروها در جایگزینی با پودرماهی در سطح 70 درصد میتواند موجب بهبود شاخصهای عملکردی در ماهیان پرورشی طی60 روز پرورش شود.