محمد رضائی

در این گزارش به بررسی استفاده از سیستم بالشتک هوایی جدید به‌منظور بهینه‌سازی عملیات انفجار در معادن روباز پرداخته شده است. بدین منظور، معدن سنگ لاشه قلعه باباریز 1 سنندج به‌عنوان مطالعه موردی انتخاب و سیستم پیشنهادی در یک انفجار این معدن مورد استفاده قرار گرفت. بالشتک جدید هوا شامل یک لوله PVC با طول 85 سانتی‌متر و قطر 2/5 سانتی‌متر با یک سبد قابل انعطاف به طول 15 سانتی‌متر در بالای آن برای استفاده در عملیات انفجار معادن است. مزیت سیستم جدید بالشتک هوای جدید نسبت به سیستم بالشتک سنتی، قابلیت انعطاف سبد آن برای جلوگیری از هدررفت ماده منفجره و مقاومت بالای پایه آن برای تحمل وزن ستون خرج و گل‌گذاری است. هدر رفت ماده منفجره در سیستم بالشتک هوایی سنتی باعث نتایج نامطلوب انفجار می‌شود که در سیستم بالشتک هوایی جدید این مشکلات رفع گرده است. تحلیل نتایج اجرای این سیستم جدید در معدن سنگ سنگ لاشه قلعه باباریز 1 سنندج نشان می‌دهد که علاوه بر بهبود خردایش حاصل از انفجار، میزان پرتاب سنگ، عقب‌زدگی، پاشنه و لرزش زمین و هوا نسبت به انفجارهای سنتی در این معدن کاهش یافته است. به‌عنوان مثال، اجرای سیستم جدید بالشتک هوا در معدن سنگ لاشه قلعه باباریز 1 باعث کاهش 50 درصدی لرزش زمین شده است که باعث می‌شود خطری متوجه خط لوله اتلین غرب در نزدیکی این معدن نشود. همچنین، اجرای سیستم جدید بالشتک هوا باعث کاهش خرج گذاری 1 متری در طول چال (معادل 4/58 کیلوگرم آنفو در هر چال) و کاهش اضافه حفاری به‌میزان 0/75 متر گردیده است. با توجه به نتایج حاصل از اجرای این طرح در معدن سنگ لاشه باباریز 1، پیش‌بینی می‌شود که اجرای این طرح در دیگر معادن استان کردستان به‌ویژه معادن بزرگ باعث صرفه‌جویی قابل توجه در میزان ماده منفحره مصرفی و متراژ چالزنی و همچنین افزایش ایمنی انفجار گردد.