جامزرین پاییزه یکی از سوخوارهای ﺗﯿﺮه ﻧﺮﮔﺲﺳﺎﻧﺎن است که به دلیل داشتن گلهای زرد درخشان در فصل پاییز و نیاز آبی کم، پتانسیل بالایی جهت توسعه در فضای سبز به عنوان گیاه زینتی دارد. در این پژوهش که از شهریور 1396 تا مهر 1397 اجرا شد، نوسانات عناصر نیتروژن، فسفر، پتاسیم، آهن، روی و مس در طول دورههای ورود به خواب (خرداد ماه)، مرحله حین خواب (تیر ماه) و مرحله خروج از خواب (مهر ماه) در بافتهای مختلف سوخ (فلس بیرونی، فلس درونی، صفحهپایگاهی و جوانه)، برگ و ریشه جامزرین پاییزه ارزیابی شدند. نتایج نشان داد که در مرحله ورود به خواب، بیشترین مقادیر عناصر نیتروژن، مس و روی در صفحهپایگاهی و بیشترین مقدار فسفر در فلس بیرونی مشاهده شد، در حالی که مقدار آهن در این مرحله تغییر معنیداری نداشت. در سوخهای در حین خواب، بیشترین مقدار نیتروژن و فسفر به ترتیب در فلس درونی و جوانه بهدست آمد و همچنین بیشترین مقدار مس، آهن و روی به صفحهپایگاهی تعلق داشت. در زمان خروج از خواب سوخها، نیز بیشترین مقادیر نیتروژن، فسفر و آهن در صفحهپایگاهی، بیشترین مقدار روی در جوانه و بیشترین مقدار مس بهطور مساوی در جوانه و صفحهپایگاهی یافت شد. در هر سه مرحله، فلس بیرونی بیشترین مقدار پتاسیم را به خود اختصاص داد. در بخش دوم آزمایش در بافت برگ بیشترین مقادیر نیتروژن، فسفر، پتاسیم و روی به زمان خروج از خواب و بیشترین مقدار آهن و مس به مرحله ورود به خواب تعلق گرفت، در حالی که در بافت ریشه بیشترین مقادیر نیتروژن، فسفر، مس و روی در مرحله خروج از خواب و بیشترین مقدار پتاسیم و آهن در مرحله ورود به خواب به دست آمد. نتایج این پژوهش نشان داد که شناخت الگوی نوسانات عناصر غذایی در بافتها و مراحل فیزیولوژیک گیاه جامزرین پاییزه، میتواند مبنای علمی مناسبی برای بهینهسازی زمانبندی تأمین عناصر غذایی باشد. این هماهنگی تغذیه با مراحل رشد و خواب گیاه، میتواند عملکرد رشد در طول فصل جاری را بهبود دهد و نیز منجر به افزایش کیفیت و یکنواختی گلدهی در چرخه رشد شود. چنین رویکردی، کارایی مصرف عناصر را بهبود بخشیده و میتواند به بهرهوری بالاتر در تولید این گونه زینتی کمک نماید.
