هدف تحقیق حاضر مطالعه تجربه زیسته معلمان ناحیه دو سنندج در بازنمایی جنبههای تاریک و روشن رهبری کاریزماتیک مدیران مدارس متوسطه دولتی بود. رویکرد پژوهش کیفی، راهبرد پژوهش پدیدارشناسی توصیفی، از لحاظ هدف کاربردی و میدان تحقیق شامل معلمان متوسطه ناحیه دو سنندج که تجربه کار با رهبر کاریزماتیک را داشتند بود. جهت نمونهگیری از روش نمونهگیری هدفمند، ملاک محور استفاده شد. لازم به ذکر است نمونهگیری پژوهش با 20 مصاحبه به حشو دادهها و مرحله کفایت رسید. جهت تجزیهوتحلیل دادهها در این تحقیق از روش هفتمرحلهای کلایزی استفاده شد. یافتههای پژوهش نشان داد که مضمون فراگیر سؤال اول به ویژگیهای رهبران کاریزماتیک از نگاه معلمان مربوط میشود. این مضمون فراگیر شامل چهار مضمون سازماندهنده تصویر ذهنی از رهبری کاریزماتیک، ویژگیهای رفتاری و ارتباطی رهبران کاریزماتیک، تأثیر رهبر کاریزماتیک بر جو روانی و تعاملات سازمانی و ادراک دوگانه (کارکرد مثبت و منفی) از رهبری کاریزماتیک است و مضمون فراگیر سؤال دوم به تجربه زیسته معلمان از همکاری با رهبر کاریزماتیک مربوط میشود. این مضمون فراگیر شامل سه مضمون سازماندهنده (بازتاب احساسی تجربه همکاری با رهبر کاریزماتیک، الهامبخشی و اثرگذاری رهبری کاریزماتیک و چالشها و محدودیتهای تجربهشده در رهبری کاریزماتیک) است. نتایج پژوهش نشان داد کاریزما نتیجه تعامل میان ویژگیهای درونی رهبر و رفتارهای بیرونی اوست و بیشترین اثر را زمانی دارد که رهبر بتواند با پیروان خود ارتباطی انسانی، اخلاقی و الهامبخش برقرار کند و صرفاً ویژگی ذاتی نیست؛ بلکه مهارتی است که از طریق رفتار مؤثر، ارتباط انسانی و مدیریت ارزشمحور در بستر آموزشی شکل میگیرد. مدیریت هوشمندانه ویژگیهای کاریزماتیک و تعادل میان هدایت، حمایت و آزادی عمل اعضا برای کاهش اثرات محدودکننده و افزایش اثربخشی رهبری ضروری است. بازتابهای عاطفی و انگیزشی چندوجهی کاریزما میتواند باعث افزایش انگیزه، کیفیت عملکرد و انسجام سازمانی شود.
