با تحولات چشمگیر در فناوریها، بهتدریج از هوش مصنوعی بهجای انسان در درگیریهای مسلحانه استفاده میشود. استفاده از سلاحهای خودمختار مجهز به هوش مصنوعی در مخاصمات مسلحانه، مفاهیم سنتی ما از مسئولیت را به چالش کشانده و چگونگی انتساب مسئولیت بینالمللی را به دولتها نمایان ساخته است؛ چراکه مفاهیم سنتی ما از مسئولیت و اصول مسئولیت بینالمللی دولت مبتنی بر رفتار انسانی تبیین شده است و تطبیق آن با رفتار مبتنی بر هوش مصنوعی نیازمند بررسی جدید است. ازاینرو، مقالهٔ حاضر با استفاده از روش توصیفی تحلیلی، به بررسی پیامدهای مسئولیت بینالمللی دولتها در کاربست هوش مصنوعی نظامی در مخاصمات مسلحانه و جبران خسارت حاصل از عملکرد آنها میپردازد. در مواجهه با نظارت بر عملکرد فناوریهای نظامی هوشمند، این مقاله درصدد پاسخ به این سؤال است که مسئولیت بینالمللی دولتها در رابطه با نقض حقوق بینالملل هنگام استفاده از هوش مصنوعی نظامی در چه وضعیتهایی محقق میشود؟ نگارنده با بررسی طرح مسئولیت بینالمللی دولت به این نتیجه میرسد که نه کاربردهای معاصر هوش مصنوعی و نه تجسمهای واقعاً خودمختار آیندهٔ آن هیچ مانع مفهومی در چهارچوب حقوق مسئولیت ایجاد نمیکند و نهتنها رفتارهای متخلفانهٔ تسلیحات مبتنی بر هوش مصنوعی در میدان نبرد را میتوان به دولت نسبت داد، بلکه مسئولیت دولت میتواند قبل از بهکارگیری هوش مصنوعی در مراحل توسعه یا تدارک آن و در طول چرخۀ حیات آن ایجاد شود.
