هزینه نمایندگی یکی از چالشهای ذینفعان شرکت در دنیایی مدرن و پیچیده امروزه است. خرید اظهارنظر بهعنوان یک عامل تشدیدکننده هزینههای نمایندگی به شمار میرود و از فرصتطلبی مدیریت ناشی میشود. پدیده فرصتطلبانه خرید اظهارنظر، میتواند استراتژیهای نظارتی حسابرسان بر دیگر رفتارهای فرصتطلبانه مدیریت از جمله اجتناب مالیاتی را تحتتأثیر قرار دهد. پژوهش حاضر باهدف بررسی رابطه خرید اظهارنظر بر اجتناب مالیاتی صورتگرفته است همچنین تأثیرگذاری و تأثیرپذیری استقلال حسابرس در این پژوهش بهعنوان یک عامل مهم موردتوجه قرار گرفت همچنین تأثیر تغییر رتبه حسابرس بر روابط مذکور نیز مورد آزمون قرار گرفت. برای آزمون فرضیات پژوهش دادههای 194 شرکت بورسی در بازه زمانی 1393 تا1402 ، با رگرسیون حداقل مربعات در نرم افزار ایویوز استفاده شد . با توجه به نتایج حاصل از دادههای پژوهش میتوان بیانکرد که خرید اظهارنظر موجب افزایش اجتناب مالیاتی و همچنین کاهش استقلال حسابرس می شود. و تغییر رتبه حسابرس بر این روابط تاثیر گذار است و موجب تشدید آن ها میشود. اما استقلال حسابرس نقش میانجیگری بر رابطه خریداظهارنظر و اجتناب مالیاتی نداشت. این نتایج نشان میدهد با وجود اینکه شرایط حسابرسی بر استراتژیهای مالیاتی تاثیرگذار است اما استقلال حسابرس با توجه به دادههای دردسترس پژوهش، به تنهایی نمیتواند به عنوان یک عامل میانجی در رابطه خرید اظهارنظر و اجتناب مالیاتی عمل کند. همچنین نتایج نشان داد که اگر چه خرید اظهارنظر موجب کاهش استقلال میشود؛ اما کاهش استقلال حسابرس موجب کاهش اجتناب مالیاتی میشود و این موضوع نشاندهنده پیچیدگی روابط موجود است و نشان میدهد که استقلال کمتر اگر چه میتواند مخرب باشد؛ اما بر استراتژیهای مالیاتی تأثیرگذار نبود و یا اینکه این افزایش اجتناب مالیاتی ترفندی برای پوشش دیگر استراتژیهای پرخطر مدیریت باشد.
