1405/01/31
محمد دارند

محمد دارند

مرتبه علمی: استاد
ارکید: 0000-0001-9254-1370
تحصیلات: دکترای تخصصی
شاخص H:
دانشکده: دانشکده منابع طبیعی
اسکولار: مشاهده
پست الکترونیکی: m.darand [at] uok.ac.ir
اسکاپوس: مشاهده
تلفن: 08736620551
ریسرچ گیت:

مشخصات پژوهش

عنوان
شناخت ارتباط بین پرفشار سیبری با دمای کمینه نیمه‌ی شرقی ایران
نوع پژوهش
پایان نامه
کلیدواژه‌ها
پرفشار سیبری، شاخص شدت-گستره، دمای کمینه، ایران
سال 1403
پژوهشگران مهتا مقضودی(دانشجو)، محمد دارند(استاد راهنما)

چکیده

دمای کمینه یکی از مهمترین سنجه‌های جوی است که در اوایل صبح قبل از طلوع آفتاب رخنمود دارد. یکی از عوامل موثر بر وردایی مقادیر دمای کمینه بویژه در طول فصل سرد سال، فرارفت هوای سرد سامانه‌های پرفشار حرارتی یا دینامیکی هستند. پرفشار سیبری یکی از سامانههای همدید مقیاس حرارتی است که در اثر دریافت کم انرژی در فصل سرد سال بر روی سیبری در روسیه ایجاد میشود که در اثر قرارگیری پشته در ترازهای بالا بر روی آن تبدیل به یک سامانه همدید حرارتی-دینامیکی میشود. زبانه‌ی این پرفشار در طول فصل سرد سال در جهات مختلف جغرافیایی بویژه در راستای شرقی-غربی و شمالی-جنوبی گسترش می یابد و با چرخش واچرخندی خود منجر به فرارفت هوای سرد عرضهای شمالی به سمت مناطق غربی یا جنوبی میشود. هدف از انجام این پژوهش شناخت نقش این سامانه بر روی مقادیر دمای کمینه نیمه شرقی ایران است. برای نیل به این هدف از دادههای دمای کمینه‌ی 118 ایستگاه همدید بر روی منطقه‌ی یاد شده طی بازه زمانی 1/1/1980 تا 31/12/2023 (برابر با 3971 روز) استفاده شد که از سازمان هواشناسی کشور دریافت شد. دادههای مقادیر فشار هوا در تراز دریا (MSLP) طی بازه زمانی یاد شده از مرکز پیشبینی میان مدت جوی اروپایی(ECMWF) نسخه ERA-5 استخراج شد. در ابتدا برای شناخت محل قرار گیری سامانه سیبری، متوسط بلندمدت فشار هوا در تراز دریا بر روی کرنل 40 الی 162.5 طول شرقی و 30 تا 72.5 درجه عرض شمالی طی ماههای سرد سال (دسامبر، ژانویه و فوریه) ترسیم شد و با توجه به محل قرارگیری هسته مرکزی و زبانه‌ی پربند 1020 هکتوپاسکال، محل قرارگیری سامانه سیبری در کرنل 40 الی 100 درجه طول شرقی و 30 الی 55 درجه عرض شمالی شناسایی شد.