کامران مصطفائی

ورقه یک‌صد هزار چهارگنبد در کمربند ماگمایی ارومیه–دختر واقع شده و به دلیل حضور توده‌های نفوذی و زون‌های دگرسانی گسترده، یکی از مناطق مستعد کانه‌زایی مس پورفیری در ایران محسوب می‌شود. هدف این پژوهش شناسایی و تعیین نواحی پرپتانسیل کانه‌زایی با استفاده از رویکردی ترکیبی مبتنی بر تلفیق داده‌های اکتشافی و الگوریتم‌های فراابتکاری است. بدین منظور، لایه‌های اکتشافی شامل تراکم گسل‌ها، زون‌های دگرسانی آرژیلیکی، فیلیک و اکسید آهن، فاصله از توده‌های نفوذی و داده‌های ژئوشیمیایی استخراج و به‌عنوان معیارهای ورودی انتخاب شدند. در مرحله نخست، با استفاده از شبیه‌سازی مونت‌کارلو، وزن‌دهی احتمالاتی به لایه‌ها انجام و نقشه پتانسیل اولیه به‌صورت میانگین وزنی تولید شد. در ادامه، الگوریتم فراابتکاری گرگ خاکستری (GWO) با بهره‌گیری از داده‌های کانساری و غیرکانساری به‌منظور بهینه‌سازی فرآیند تلفیق و افزایش دقت شناسایی نواحی هدف به کار گرفته شد. نتایج نشان می‌دهد این رویکرد ترکیبی توانسته است نواحی با بیشترین همبستگی با مدل کانه‌زایی پورفیری را مشخص کند و دقت مکانی شناسایی مناطق پرپتانسیل را به طور چشمگیری بهبود بخشد. این مطالعه نشان می‌دهد که استفاده از الگوریتم‌های فراابتکاری در چارچوب تلفیق داده‌های اکتشافی می‌تواند ابزاری کارآمد برای مدل‌سازی پتانسیل معدنی و راهنمایی برنامه‌های اکتشافی در مناطق مشابه باشد.